Trong nhiều năm trở lại đây, thang máy tải hàng đã trở thành thiết bị không thể thiếu trong các nhà máy, kho xưởng, trung tâm thương mại hay tòa nhà cao tầng. Tuy nhiên, để thiết bị vận hành ổn định và an toàn, việc bảo trì thang máy tải hàng định kỳ là điều bắt buộc. Vấn đề là hiện nay, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa biết cách kiểm tra thang máy sau bảo trì đã đúng quy trình hay chưa. Họ thường giao phó toàn bộ cho bên bảo trì mà không có phương pháp giám sát cụ thể, dẫn đến nguy cơ thang hoạt động kém hiệu quả hoặc tiềm ẩn rủi ro mất an toàn. Bài viết này Quang Minh Elevator sẽ giúp bạn hiểu rõ cách kiểm tra, giám sát chất lượng bảo trì để đảm bảo thang máy luôn hoạt động an toàn, trơn tru và hiệu quả – từ đó tối ưu hóa chi phí vận hành và bảo vệ tài sản doanh nghiệp một cách bền vững.
I. Tại sao cần phải kiểm tra sau khi bảo trì thang máy tải hàng?
Việc kiểm tra chất lượng thang máy sau bảo trì không chỉ là một bước thêm vào mà là yếu tố sống còn vì những lý do sau:
- Tránh rủi ro, tai nạn do bảo trì kém chất lượng: Một quy trình bảo trì sơ sài hoặc sai sót có thể dẫn đến hỏng hóc nghiêm trọng, thậm chí gây ra tai nạn lao động đáng tiếc. An toàn thang máy tải hàng luôn phải đặt lên hàng đầu.
- Phát hiện sai sót sớm, tránh hư hỏng lan rộng: Việc phát hiện kịp thời các vấn đề nhỏ sau bảo trì giúp ngăn chặn chúng phát triển thành lỗi lớn, gây tốn kém chi phí sửa chữa và thời gian ngừng hoạt động.
- Đảm bảo hiệu suất hoạt động, tiết kiệm chi phí về lâu dài: Khi thang máy được bảo trì và kiểm tra đúng cách, nó sẽ hoạt động ổn định, trơn tru, kéo dài tuổi thọ thiết bị và giảm thiểu chi phí sửa chữa phát sinh.
- Tuân thủ quy định pháp lý, tiêu chuẩn an toàn: Các quy định về an toàn lao động yêu cầu phải bảo trì thang máy định kỳ và kiểm tra nghiêm ngặt để đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn hiện hành.
II. Các linh kiện quan trọng cần được bảo trì và kiểm tra
Để đảm bảo thang máy tải hàng hoạt động ổn định, việc kiểm tra kỹ lưỡng từng bộ phận, từng chi tiết trong hệ thống là điều bắt buộc sau mỗi lần bảo trì. Dưới đây là những linh kiện thang máy tải hàng quan trọng cần được kiểm tra và bảo trì đúng cách nhằm hạn chế rủi ro và kéo dài tuổi thọ thiết bị.
1. Hệ thống động cơ
Động cơ là “trái tim” của thang máy, chịu trách nhiệm vận hành toàn bộ hệ thống. Sau khi bảo trì, cần kiểm tra xem động cơ có hoạt động êm không, có phát ra tiếng ồn bất thường hay rung lắc mạnh không. Ngoài ra, cần theo dõi nhiệt độ trong quá trình vận hành và kiểm tra tình trạng dầu nhớt để tránh tình trạng quá nhiệt hoặc mài mòn các bộ phận bên trong. Đây là một bước quan trọng trong việc kiểm tra thang máy sau bảo trì.
2. Dây cáp hoặc xích tải
Dây cáp hoặc xích tải có vai trò truyền lực từ động cơ tới cabin. Sau thời gian dài sử dụng, chúng có thể bị rỉ sét, mòn, chùng hoặc thậm chí bung sợi. Việc kiểm tra định kỳ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu xuống cấp để thay thế kịp thời, đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành.
3. Hệ thống phanh
Hệ thống phanh là một phần quan trọng trong hệ thống an toàn thang máy, giúp kiểm soát tốc độ và đảm bảo cabin dừng đúng tầng. Sau khi bảo trì, kỹ thuật viên cần kiểm tra độ nhạy của phanh, lực phanh có ổn định không và khả năng phản ứng trong trường hợp dừng khẩn cấp. Phanh hoạt động không chuẩn có thể gây trượt tầng, gây nguy hiểm cho người và hàng hóa.
4. Hệ thống điện, bảng điều khiển
Hệ thống điện và bảng điều khiển đóng vai trò xử lý tín hiệu và điều phối hoạt động của toàn bộ thang máy. Sau bảo trì, cần kiểm tra các mạch điện, cầu chì, relay và các giắc cắm để đảm bảo không có hiện tượng cháy nổ, chập mạch hoặc kết nối lỏng lẻo. Nếu bỏ qua bước này, có thể dẫn đến lỗi dừng đột ngột hoặc mất điều khiển cabin trong lúc vận hành.
5. Cảm biến an toàn
Cảm biến là “bộ mắt” của thang máy. Các cảm biến cửa, cảm biến tải trọng và cảm biến vị trí cần được kiểm tra thường xuyên để đảm bảo chúng vẫn nhận diện đúng và phản hồi chính xác. Khi các cảm biến này hoạt động không ổn định, thang máy có thể không đóng/mở đúng lúc, vượt tải trọng cho phép hoặc dừng sai tầng – những lỗi nguy hiểm dễ gây mất an toàn.
III. Các hạng mục bảo trì thang máy tải hàng cần phải có
Để đảm bảo quy trình bảo trì thang máy được thực hiện đầy đủ và đúng chuẩn, việc liệt kê và nắm rõ từng hạng mục bảo trì là yếu tố then chốt. Không ít đơn vị hiện nay chỉ kiểm tra qua loa vài linh kiện cơ bản, bỏ sót nhiều phần quan trọng trong hệ thống thang máy tải hàng. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu suất vận hành mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nghiêm trọng.
- Phòng đặt máy: Kiểm tra tình trạng khóa cửa, cửa sổ, hệ thống chiếu sáng, thông gió và nhiệt độ phòng. Đảm bảo môi trường vận hành lý tưởng cho động cơ và thiết bị điện.
- Các thiết bị trong phòng máy: Bảo trì máy kéo, động cơ, dầu bôi trơn, hệ thống phanh cơ khí và phanh điện tử, tủ điều khiển… Đây là khu vực quan trọng nhất ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất và tuổi thọ thang máy.
- Sự hoạt động của buồng thang: Theo dõi độ rung, độ ồn, quá trình đóng mở cửa, bụi bẩn tại sill cửa. Làm sạch hệ thống cảm biến cửa như photocell hoặc USDS để tránh lỗi đóng/mở.
- Tủ cứu hộ tự động: Kiểm tra hoạt động của ắc quy và cơ chế vận hành khi mất điện. Tủ cứu hộ là thiết bị bảo vệ hành khách trong trường hợp khẩn cấp.
- Bảng điều khiển, hộp gọi tầng: Đảm bảo các nút bấm, đèn báo tầng, báo chiều hoạt động ổn định. Tránh trường hợp cabin không phản hồi lệnh gọi hoặc dừng sai tầng.
- Đèn và vách buồng thang: Vệ sinh hệ thống chiếu sáng trong cabin, kiểm tra các bulông và vách tường có bị lỏng hay hư hỏng không.
- Đèn E.Light (đèn khẩn cấp): Kiểm tra khả năng chiếu sáng khi mất điện, đảm bảo đèn sáng rõ, không bị chập cháy.
- Intercom (hệ thống liên lạc): Đảm bảo thiết bị liên lạc trong cabin hoạt động tốt, không nhiễu, không mất kết nối – đặc biệt quan trọng khi xảy ra sự cố.
- Cửa tầng: Bảo trì các nút gọi tầng, đèn báo, sill cửa và cảm biến tầng. Vệ sinh sạch đất cát giúp cửa vận hành êm, tránh kẹt.
- Bảng quan sát: Kiểm tra các đèn báo hiển thị trong cabin, vệ sinh bụi bẩn, giúp hành khách quan sát rõ ràng trạng thái vận hành.
- Hố thang: Kiểm tra đèn chiếu sáng, hộp hứng dầu, độ khô ráo và vệ sinh sạch sẽ khu vực đáy hố. Đây là nơi dễ bị đọng nước, rò rỉ dầu nhất.
- Nóc buồng thang: Làm sạch toàn bộ, tra dầu bôi trơn cho rail dẫn hướng và kiểm tra các chi tiết cơ khí liên quan đến quá trình nâng hạ.
- Cửa thoát hiểm: Kiểm tra khóa an toàn, công tắc cửa, đảm bảo cửa có thể mở khi cần thoát nạn.
- Hệ thống Door Lock: Kiểm tra tiếp điểm, độ đàn hồi, hệ thống khóa chốt cửa cabin và tầng. Door lock hoạt động ổn định sẽ ngăn cabin di chuyển khi cửa chưa khóa hoàn toàn.
- Các hộp giới hạn: Kiểm tra khoảng cách, độ nhạy và hiệu chỉnh tiếp điểm giới hạn hành trình. Đây là phần kiểm soát an toàn cực kỳ quan trọng khi thang lên/xuống.
IV. Cách tự giám sát chất lượng bảo trì thang máy tải hàng hiệu quả
Để đảm bảo quá trình bảo trì diễn ra đúng chuẩn, bạn cần chủ động giám sát bảo trì thang máy bằng các bước sau:
1. Yêu cầu biên bản bảo trì rõ ràng, đầy đủ
Sau mỗi lần bảo trì, bạn nên yêu cầu kỹ thuật viên cung cấp biên bản bảo trì thang máy có ghi đầy đủ các nội dung đã thực hiện: thời gian, người thực hiện, linh kiện được kiểm tra, thay thế, vệ sinh… Ngoài ra, tình trạng hiện tại của từng bộ phận, đề xuất sửa chữa nếu có cũng cần được ghi chú rõ ràng. Biên bản này không chỉ là bằng chứng xác nhận dịch vụ mà còn là cơ sở để đánh giá chất lượng và tiến độ bảo trì theo thời gian.
2. Kiểm tra hồ sơ bảo trì – sửa chữa – thay thế
Hồ sơ này giúp bạn dễ dàng đối chiếu các lần bảo trì trước đó, từ đó xác định được liệu các linh kiện đã được thay thế đúng chu kỳ hay chưa. Điều này rất quan trọng để tránh trường hợp kỹ thuật viên báo sai thời điểm thay thế hoặc “vẽ” thêm các lỗi không có thật. Một bộ hồ sơ rõ ràng giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt chi phí, lịch trình và hạn chế rủi ro do bảo trì không nhất quán.
3. Kiểm tra năng lực kỹ thuật viên
Bạn nên tìm hiểu xem người thực hiện có chứng chỉ nghề hay không, đã từng bảo trì thang máy tải hàng chưa, có nắm rõ tiêu chuẩn kỹ thuật không? Một kỹ thuật viên có tay nghề sẽ tuân thủ đúng quy trình, thao tác chuyên nghiệp và phát hiện lỗi tiềm ẩn sớm hơn. Nếu được, nên ưu tiên những đơn vị có đội ngũ kỹ thuật viên được đào tạo bài bản, có chính sách đánh giá năng lực định kỳ.
4. Theo dõi hiệu suất sau bảo trì
Đừng bỏ qua giai đoạn sau bảo trì. Đây là lúc để đánh giá thực tế xem hệ thống có cải thiện không: thang máy có vận hành êm ái hơn không, còn tiếng ồn không, lỗi cũ có tái diễn không? Ngoài ra, nếu thang được dùng trong môi trường công cộng hoặc khu công nghiệp, bạn cũng nên lắng nghe phản hồi từ người sử dụng. Điều này giúp bạn phát hiện vấn đề sớm và có thể phản ánh lại cho đơn vị bảo trì điều chỉnh kịp thời.
V. Kết luận
Việc kiểm tra thang máy tải hàng sau bảo trì không chỉ là một nhiệm vụ mà là trách nhiệm đảm bảo an toàn cho con người và tài sản. Nắm rõ cách giám sát kỹ thuật và lựa chọn một đơn vị uy tín là chìa khóa để duy trì hiệu suất và kéo dài tuổi thọ cho thiết bị quan trọng này.
Nếu bạn còn phân vân liệu thang máy tải hàng của mình đã được bảo trì đúng quy chuẩn hay đang cần tìm một đơn vị bảo trì uy tín, chuyên nghiệp, đừng ngần ngại liên hệ ngay Quang Minh Elevator thông qua Hotline 0981 09 38 38 – đội ngũ kỹ thuật sẽ tư vấn miễn phí, tận tình và hỗ trợ kiểm tra trực tiếp tại công trình nhanh chóng, chính xác.
